Korzystanie ze strony oznacza zgodę na
wykorzystywanie plików cookie, niektóre mogą być już zapisane w przeglądarce. Więcej informacji można znaleźć w regulaminie oraz polityce prywatności.
a
a
a

Dołącz do nas!

Zbuduj wiarygodny i przekonujący profil. Dotrzyj do tysięcy klientów!

>> Rejestracja dla prawnika

Europejskie Prawo Spółek Nowelizacja Pierwszej Dyrektywy 68/151

W związku z ideą ochrony wolności gospodarczej i znoszenia barier gospodarczych pomiędzy państwami członkowskimi, ustawodawca wspólnotowy stworzył pewne wspólne uregulowania dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółek. Jednym z tego rodzaju aktów stanowi Pierwsza Dyrektywa 68/151 (OJ L 68.65.8) dotycząca koordynacji zabezpieczeń, które dla ochrony interesów wspólników i osób trzecich są wymagane przez państwa członkowskie w stosunku do spółek w rozumieniu paragrafu drugiego art.48 TWE w celu uczynienia takich zabezpieczeń równorzędnymi na obszarze Wspólnoty (tzw. Dyrektywa o jawności). Dyrektywa ta dotyczy obowiązku publikacji danych dotyczących spółek, zobowiązań spółki, jej nieważności a także odpowiedzialności osób reprezentujących spółkę.

 

Dotychczasowy zakres Pierwszej Dyrektywy

Prawo wspólnotowe stara się zapewnić minimalną kontrolę procesu tworzenia spółki, która winna być przeprowadzona przez organy administracji lub sądy. Elementem prowadzącym do urzeczywistnienia wspólnotowej kontroli jest jawności danych spółki do czego odnoszą się uregulowania Pierwszej Dyrektywy. Jawność jest bowiem tą niezbędną gwarancją prawidłowego funkcjonowania spółek na Jednolitym Rynku, gdyż pozwala wspólnikom i zainteresowanym osobom trzecim na zapoznanie się z sytuacja spółki prawną, jak i finansową, danymi dotyczącymi reprezentacji, osobami ponoszącymi odpowiedzialność.

 

Prawo wspólnotowe wprowadza zarazem obowiązek publicznego podawania tych danych, który jest realizowany poprzez utworzenie publicznych, scentralizowanych lub zdecentralizowanych rejestrów (w Polsce-Krajowy Rejestr Sądowy). Rejestry winny zawierać odrębne zbiory akt utworzonych dla każdej spółki z osobna i zapewniać uzyskanie wszystkich zarejestrowanych dokumentów. Rejestry ponadto mają być dostępne dla osób trzecich i wydawać drogą korespondencyjną uwierzytelnione odpisy, za które odpłatność ma pokrywać koszty ich wytworzenia, a nie stanowić źródło dochodu. Dane dotyczące spółek, w postaci wyciągów lub ich częściowego odtworzenia, mają być również ogłaszane w dzienniku urzędowym o zasięgu krajowym. Państwa mają podjąć wszelkie kroki by usunąć rozbieżności pomiędzy zawartością rejestru, a ogłoszeniem i wprowadzić odpowiednie regulacje krajowe w celu jego dopełnienia wszystkich obowiązków. Spółki są także zobligowane do podawania niektórych podstawowych danych, co do formy prawnej, numeru rejestru, wysokości kapitału zakładowego, które maja być podane na korespondencji handlowej i papierze firmowym spółki, pod groźbą grzywny.

 

Obowiązkiem ogłoszenia są objęte dane dotyczące dokumentów założycielskich (statut, akt założycielski), ich zmiany i tekst jednolity po każdej z nich, osób upoważnionych do reprezentacji spółki wobec osób trzecich i organów wymiaru sprawiedliwości, osób uczestniczących w zarządzaniu, nadzorze i kontroli, spółki wraz z podaniem sposobu i chwili powołania, czasu sprawowania funkcji, kapitału zakładowego wraz ze sprawozdaniem biegłych rewidentów, wniesienia aportów, obniżenia lub podwyższenia kapitału, przymusowego umorzenia akcji, dokumentów finansowych w tym bilansu z wskazaniem osób upoważnionych do jego zatwierdzenia oraz rachunek zysków i strat, przeniesienia siedziby, fuzji, podziału, rozwiązania spółki, adresu oddziału etc. Prawo krajowe może dodatkowo wprowadzić wymóg ujawnienia aktów założycielskich spółki, statutów i ich zmian oraz zaświadczenia wpisu spółki do macierzystego rejestru. Do momentu ogłoszenia danych w dzienniku urzędowym nie można wobec osób trzecich powoływać się na dokumenty podlegające ogłoszeniu, chyba ze spółka udowodni, iż dane osoby o nich wiedziały. Po dokonaniu ogłoszenia można powoływać się wobec wszystkich osób na zamieszczone dane, chociaż w ciągu pierwszych piętnastu dni osoby mogą zasłaniać się niemożnością dowiedzenia się o nich.

 

Innym zagadnieniem, którym zajmuje się prawo wspólnotowe, w Pierwszej Dyrektywie, to kwestia nieważności spółki. Dąży się do ograniczenia przypadków nieważności spółki oraz jej negatywnych skutków. Podstawami nieważności są zatem: brak aktu założycielskiego, niedopełnienie jego formy lub wymogu prewencyjnej kontroli przez odpowiednie władze; brak w umowie albo statucie postanowień dotyczących firmy, przedmiotu działalności, kapitału zakładowego, wkładów; niezgodności przedmiotu działalności z prawem lub porządkiem publicznym; nieprzestrzeganie przepisów wewnętrznych w zakresie minimalnej wpłaty na kapitał spółki, niezdolność do czynności prawnych wszystkich założycieli, określenie wbrew ustawodawstwu krajowemu liczby założycieli mniejszej od dwóch.

 

Prawo wspólnotowe w niniejszym akcie prawnym reguluje także odpowiedzialność za zobowiązania przed powstaniem spółki, czyli za zobowiązania spółki w organizacji.

 

Nowelizacja I Dyrektywy

W wyniku prac Grupy Roboczej ds. Prawa Spółek powołanej w wyniku projektu wspólnotowego SLIM (Simplification of the Legislation on the Internal Market) dokonano długo oczekiwanej nowelizacji wyżej opisanego aktu. Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 czerwca 2003 roku (2003/58/EC) wprowadzono istotne zmiany obejmujące uproszczenie rejestracji danych w rejestrach.

 

Po pierwsze, spółka kapitałowa będzie miała możliwość składania dokumentów i danych do rejestru w postaci elektronicznej. Dyrektywa wskazuje, iż państwa członkowskie mogą zobowiązać wszystkie lub tez niektóre tylko formy spółek do składania niektórych lub wszystkich dokumentów tylko w formie elektronicznej (art. 3 ust. 2 p.2).

 

Od 1.01.2007 roku istnieje konieczność wpisania do rejestru lub umieszczenia w aktach w postaci elektronicznej wszystkich danych i dokumentów, które zostaną złożone do rejestru.
Dyrektywa przewiduje od tej daty również możliwość składania wniosków o odpis z rejestru w postaci elektronicznej (art.3) oraz uzyskanie odpisu w tejże postaci , niezależnie od chwili złożenia wniosku. Jednakże ustawodawca krajowy może postanowić, że wszystkie lub niektóre kategorie dokumentów złożone na papierze do 31.12.2006 roku nie będą dostępne w postaci elektronicznej (jeżeli zostały złożone na przynajmniej 10 lat przed data wniosku o odpis (art. 3).

 

Dyrektywa wskazuje ponadto, iż odpisy z rejestru mogą zostać uwierzytelnione na żądanie składającego wniosek, a czynność ta zostanie zrealizowana w oparciu o instrument jakim jest zaawansowany podpis elektroniczny (dyrektywa 1999/93/WE). Wartym podkreślenia jest fakt, że dyrektywa przewiduje, prócz wyżej opisanych udogodnień, również możliwość prowadzenia Monitora Sądowego i Gospodarczego w wersji elektronicznej (i papierowej), udostępniania danych zapisanych w rejestrze na stronach internetowych (www.curia.eu.int/en/content/index.htm, www.euridile.inpi.fr, www.handelsregister.at, www.justice.cz ) , co oczywiście nie wyłącza pobierania opłat.

 

Podsumowanie

Przedmiotowa regulacja wejdzie w życie dopiero w 2007 roku, wydaje się, jednak iż byłoby wskazane rozpoczęcie prac nad opracowaniem polskich norm odnoszących się do realizacji wskazanych minimalnych obowiązków. Jest to temat tym bardziej aktualny, gdyż we wrześniu 2004 roku zaczęła obowiązywać ustawa o swobodzie działalności gospodarczej normująca częściowo kwestię procedur rejestracyjnych oraz znowelizowana ustawa o KRS. Biorąc pod uwagę, iż same przygotowania techniczne do proponowanych zmian mogą potrwać kilka lat zasadnym będzie postulat rychłego wypracowania planu wdrożenia nowych rozwiązań.

Wróć do bazy artykułów

Korzystanie z serwisu oznacza akceptację regulaminu oraz polityki prywatności

Opinie wyrażone w serwisie prawnicy w regionie są właśnością ich autorów.

Ta strona wykorzystuje pliki cookie zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki oraz naszego regulaminu oraz polityki prywatności.